Diffinio Gwrthsemitiaeth
Fel rydych chi wedi gweld o hanes, mae gwrthsemitiaeth yn gymhleth ac yn newid yn gyson i ffurfiau newydd. Yn aml, caiff mythau gwrth-Iddewig newydd eu hailgylchu ar gyfer cenedlaethau newydd.
Er mwyn helpu llywodraethau, yr heddlu, llysoedd a sefydliadau eraill i ddeall gwrthsemitiaeth yn well, datblygodd grŵp o wledydd (gan gynnwys y Deyrnas Unedig) a elwir yn Gynghrair Cofio’r Holocost Rhyngwladol ( IHRA ) ddiffiniad o wrthsemitiaeth . Mae hyn yn helpu i wneud penderfyniadau ynghylch beth yw gwrthsemitiaeth ai peidio.
Defnyddir y diffiniad hwn bellach gan lawer o wledydd , gan gynnwys llywodraeth y DU (ac felly gan holl sefydliadau llywodraeth y DU). Mae’n gynnyrch blynyddoedd o waith gan arbenigwyr y byd mewn gwrthsemitiaeth.
“Mae gwrthsemitiaeth yn ganfyddiad penodol o Iddewon, y gellir ei fynegi fel casineb tuag at Iddewon. Mae amlygiadau rhethregol a chorfforol o wrthsemitiaeth wedi’u cyfeirio at unigolion Iddewig neu an-Iddewig a/neu eu heiddo, tuag at sefydliadau cymunedol Iddewig a chyfleusterau crefyddol.”
Dyma rai enghreifftiau o ba batrymau gwrthsemitiaeth y gallai eu cynnwys:
- Targedu gwladwriaeth Israel, oherwydd ei bod yn cael ei gweld fel casgliad o bobl Iddewig.
- Beio Iddewon am gynllwynio i niweidio dynoliaeth, neu am pam mae pethau’n mynd o chwith.
- Mynegi stereoteipiau Iddewig a nodweddion cymeriad negyddol mewn areithiau, ysgrifennu a ffurfiau gweledol.
- Galw am, cynorthwyo, neu gyfiawnhau lladd neu niweidio Iddewon yn enw ideoleg radical neu safbwynt eithafol ar grefydd.
- Gwneud honiadau dad-ddynol, cythreulig neu stereoteip am Iddewon
- Sôn am ‘bŵer Iddewon’ fel casgliad (megis y myth am gynllwyn Iddewig byd-eang neu Iddewon yn rheoli’r cyfryngau, yr economi, y llywodraeth neu sefydliadau eraill).
- Cyhuddo pob Iddew fel pobl o fod yn gyfrifol am gamweddau go iawn neu ddychmygol a gyflawnwyd gan un person neu grŵp Iddewig, neu hyd yn oed am weithredoedd a gyflawnwyd gan bobl nad ydynt yn Iddewon.
- Gwadu hil-laddiad y bobl Iddewig wrth law’r Natsïaid a’u cefnogwyr a’u cydymaithwyr yn ystod yr Ail Ryfel Byd (yr Holocost).
- Cyhuddo’r Iddewon fel pobl, neu Israel fel gwladwriaeth, o ddyfeisio neu orliwio’r Holocost.
- Cyhuddo dinasyddion Iddewig o fod yn fwy teyrngar i Israel, nag i’r gwledydd lle maen nhw’n byw.
- Gwadu hawl y bobl Iddewig i hunanbenderfyniad (e.e. ddim eisiau bodolaeth gwladwriaeth Iddewig).
- Cymhwyso safonau dwbl drwy fynnu ymddygiad gan Israel nad yw’n ddisgwyliedig nac yn ofynnol gan unrhyw genedl ddemocrataidd arall.
- Defnyddio’r symbolau a’r delweddau sy’n gysylltiedig â gwrthsemitiaeth glasurol (e.e. honiadau bod Iddewon yn lladd Iesu neu enllibiau gwaed) i nodweddu Israel neu Israeliaid.
- Cymharu polisi modern Israel â pholisi’r Natsïaid.
- Dal Iddewon yn gyfrifol ar y cyd am weithredoedd gwladwriaeth Israel.
Mae gweithredoedd gwrthsemitig yn droseddol pan gânt eu diffinio gan y gyfraith (er enghraifft, gwadu’r Holocost neu ddosbarthu deunyddiau gwrthsemitig mewn rhai gwledydd).
Mae gweithredoedd troseddol yn wrth-Semitaidd pan fydd targedau ymosodiadau, boed yn bobl neu’n eiddo – fel adeiladau, ysgolion, mannau addoli a mynwentydd – yn cael eu dewis oherwydd eu bod yn Iddewig, neu y credir eu bod yn Iddewig, neu’n gysylltiedig ag Iddewon.
Gwahaniaethu gwrthsemitig yw gwadu cyfleoedd neu wasanaethau sydd ar gael i eraill i Iddewon. Mae hyn yn anghyfreithlon mewn llawer o wledydd.
